Meisjes tussen de twaalf en zestien jaar op de middelbare school hebben nog altijd evenveel emotionele problemen als tijdens de coronapandemie. Over school denken ze zelfs negatiever dan toen. Toch zegt de meerderheid van deze meisjes best tevreden te zijn met hun leven.
Dat roept een opvallende vraag op: hoe kan iemand tegelijkertijd veel emotionele problemen ervaren én tevreden zijn? Onderzoekers wijzen erop dat emotionele klachten en algemeen levensgeluk twee verschillende dingen zijn. Ze kunnen allebei tegelijk bestaan.
De bevindingen geven een genuanceerder beeld dan het idee dat alle tienermeiden depressief of ongelukkig zijn. De problemen zijn reëel, maar het verhaal is complexer.
Wat speelt er precies?
- Tienermeiden (12-16 jaar) ervaren nog steeds evenveel emotionele problemen als tijdens corona
- Hun beeld van school is zelfs negatiever geworden vergeleken met die periode
- De meeste meisjes geven aan over het algemeen tevreden te zijn met hun leven
- Emotionele problemen en levenstevredenheid sluiten elkaar niet uit
Emotionele klachten blijven hoog
De coronajaren waren zwaar voor veel jongeren. Scholen gingen dicht, sociale contacten vielen weg en onzekerheid overheerste. Veel onderzoeken lieten toen een sterke stijging zien van emotionele klachten onder jongeren, en zeker onder meisjes.
Wat nu opvalt, is dat die klachten niet zijn afgenomen nu het leven grotendeels is teruggekeerd naar normaal. Het niveau van emotionele problemen bij meisjes tussen de twaalf en zestien jaar is vergelijkbaar met dat van de coronaperiode.
Dat is opvallend, omdat bij veel andere groepen jongeren een verbetering zichtbaar was na de pandemie. Bij deze groep meisjes lijkt die verbetering uit te blijven.
School als bron van negatieve gevoelens
Nog zorgelijker is hoe tienermeiden over school denken. Ze beoordelen hun schoolervaring negatiever dan tijdens de coronatijd, toen ze amper naar school konden. Dat is een opvallende uitkomst.
School is voor jongeren niet alleen een leeromgeving. Het is ook de plek waar vriendschappen worden gesmeed, waar sociale druk wordt gevoeld en waar prestaties worden beoordeeld. Een negatiever beeld van school kan dan ook verschillende oorzaken hebben, van prestatiedruk tot sociale spanningen.
Druk en verwachtingen
Experts wijzen al langer op de hoge druk die middelbare scholieren ervaren. Cijfers, studiekeuze, sociale media en de verwachtingen van ouders en school stapelen zich op. Voor meiden speelt ook sociale vergelijking een grote rol, zowel offline als online.
Toch tevreden: hoe zit dat?
Ondanks de emotionele problemen en het negatieve schoolgevoel, zegt de meerderheid van de tienermeiden best tevreden te zijn over hun leven als geheel. Dat klinkt tegenstrijdig, maar is het niet per se.
Levenstevredenheid gaat over hoe iemand het eigen leven in grote lijnen ervaart. Emotionele klachten gaan over specifieke gevoelens zoals angst, somberheid of stress. Iemand kan op beide tegelijkertijd een andere score hebben.
Dit betekent ook dat niet elke tienermeid met emotionele klachten per definitie depressief is of professionele hulp nodig heeft. Het onderscheid is belangrijk, zowel voor ouders als voor hulpverleners.
Niet iedereen is depressief, maar aandacht blijft nodig
Het is verleidelijk om alle tienermeiden over één kam te scheren als het gaat om mentale gezondheid. De cijfers laten echter een gevarieerd beeld zien. Veel meisjes ervaren emotionele druk, maar functioneren verder goed in hun dagelijks leven.
Dat neemt niet weg dat de aanhoudend hoge emotionele klachten serieus genomen moeten worden. Wanneer problemen lang voortduren, vergroot dat de kans op ernstiger psychische klachten op latere leeftijd.
Scholen, ouders en zorgverleners worden dan ook opgeroepen alert te blijven, ook als een meisje aan de buitenkant tevreden lijkt.
Wat betekent dit voor ouders en scholen?
De uitkomsten vragen om een genuanceerde aanpak. Paniek is niet op zijn plaats, maar wegkijken ook niet. Het gesprek aangaan met tienermeiden over hoe ze zich voelen, ook als ze zeggen dat het goed gaat, blijft belangrijk.
Voor scholen ligt er een rol in het verminderen van prestatiedruk en het creëren van een veilige omgeving. Een negatief schoolgevoel dat zelfs de coronatijd overtreft, is een signaal dat serieuze aandacht verdient.
De vraag is hoe scholen en beleidsmakers in 2026 concreet kunnen ingrijpen om de negatieve trend bij deze groep te keren. Vervolgonderzoek moet uitwijzen welke aanpakken écht werken.
