In tienduizenden Nederlandse woningen zit een isolatiemateriaal dat gezondheidsklachten kan veroorzaken. Dat blijkt uit onderzoek van Zembla. Het gaat om UF-schuim, een product dat in spouwmuren wordt gespoten. De GGD pleit inmiddels voor een volledig verbod.
Bewoners van woningen met dit schuim melden uiteenlopende klachten, zoals luchtwegproblemen en irritatie van slijmvliezen. Het onderzoek van Zembla legt bloot dat het probleem groter is dan eerder bekend was.
UF-schuim wordt al jarenlang gebruikt als isolatiemiddel. Het werd gepromoot als een goedkope en effectieve manier om woningen energiezuiniger te maken. Nu blijkt het middel mogelijk schadelijk te zijn voor de gezondheid van bewoners.
- Wat is UF-schuim? Een isolatiemateriaal dat in de spouwmuren van woningen wordt gespoten.
- Hoeveel woningen zijn getroffen? Zeker tienduizenden woningen in Nederland bevatten dit schuim.
- Welke klachten worden gemeld? Bewoners rapporteren luchtwegklachten, irritatie van de ogen en slijmvliezen.
- Wat wil de GGD? De GGD pleit voor een verbod op het gebruik van UF-schuim in woningen.
- Wie deed het onderzoek? Onderzoeksprogramma Zembla bracht de problematiek aan het licht.
Wat is UF-schuim precies?
UF staat voor ureumformaldehyde. Het schuim wordt via kleine gaten in de buitenmuur in de spouwruimte gespoten. Daarna hard het uit en vormt het een isolerende laag.
Het materiaal werd in het verleden veel toegepast, vooral in oudere woningen die geen andere vorm van spouwmuurisolatie hadden. De toepassing leek eenvoudig en betaalbaar.
Het probleem zit in de chemische stoffen die het schuim kan afgeven. Formaldehyde, een van de basisbestanddelen, staat bekend als een stof die irritatie en gezondheidsschade kan veroorzaken bij langdurige blootstelling.
Bewoners klagen al jaren over gezondheidsklachten
Uit het onderzoek van Zembla blijkt dat meerdere bewoners al geruime tijd klachten ervaren. Ze spraken over een vreemde geur in huis, aanhoudende hoofdpijn en problemen met ademen.
Sommige bewoners trokken eerder al aan de bel bij gemeenten en woningcorporaties, maar kregen naar eigen zeggen weinig gehoor. Pas na het Zembla-onderzoek komt de zaak breed in de aandacht.
De klachten verdwijnen in een deel van de gevallen zodra bewoners tijdelijk elders verblijven, wat de link met het schuim in de woning verder versterkt.
GGD pleit voor verbod op het materiaal
De GGD stelt dat de risico’s van UF-schuim groot genoeg zijn om in te grijpen. De organisatie roept op tot een verbod op de toepassing van dit isolatiemateriaal in woningen.
Volgens de GGD is er voldoende wetenschappelijke onderbouwing om te stellen dat formaldehyde schadelijk is voor de gezondheid, zeker bij langdurige blootstelling in een binnenruimte.
Een woordvoerder liet weten: “Wij vinden dat de volksgezondheid voorop moet staan. Zolang er twijfel bestaat over de veiligheid van dit materiaal, moet het gebruik ervan worden stopgezet.”
Tienduizenden woningen mogelijk getroffen
De omvang van het probleem is aanzienlijk. In zeker tienduizenden woningen is UF-schuim aangebracht, verspreid over het hele land. Het gaat zowel om koopwoningen als huurwoningen.
Woningcorporaties en gemeenten zijn nu aan zet om in kaart te brengen welke woningen het betreft. Dat is een tijdrovend proces, omdat niet altijd duidelijk is welk isolatiemateriaal er precies is gebruikt.
Bewoners die vermoeden dat er UF-schuim in hun woning zit, wordt aangeraden contact op te nemen met hun verhuurder of gemeente voor meer informatie.
Wat gebeurt er nu met de aangetaste woningen?
Het verwijderen van UF-schuim is technisch complex en kostbaar. Het schuim zit diep in de spouwmuur en kan niet zomaar worden uitgehaald zonder grote schade aan de woning.
Experts wijzen erop dat er op dit moment geen eenvoudige oplossing bestaat. Betere ventilatie kan de blootstelling aan schadelijke stoffen wel verminderen, maar lost het onderliggende probleem niet op.
Wie verantwoordelijk is voor de kosten van sanering, is nog niet duidelijk. Dat is een van de grote vragen die nu op tafel liggen.
Wat gebeurt er verder met dit onderzoek?
Nu het Zembla-onderzoek de zaak op de kaart heeft gezet, is de verwachting dat politiek Den Haag zich over de kwestie zal buigen. Meerdere partijen hebben al aangegeven vragen te willen stellen over de veiligheid van isolatiematerialen in woningen.
De komende periode wordt duidelijk of het kabinet stappen onderneemt richting een verbod of verplichte sanering. De druk op beleidsmakers neemt toe nu de schaal van het probleem bekend is.
Voor bewoners die nu al klachten hebben, is het advies om zo snel mogelijk contact op te nemen met hun huisarts en de situatie te melden bij de GGD in hun regio.
