De Amerikaanse president Trump heeft dinsdag op sociale media aangekondigd dat Oekraïne en Rusland per direct zijn gestopt met het aanvallen van elkaars energiedoelen. Maar de Oekraïense president Zelensky zegt nergens van op de hoogte te zijn en wacht op meer informatie vanuit Washington.
Trump schreef in een kort bericht dat beide landen een zogenoemd “energiebestand” hebben gesloten. Details over de voorwaarden gaf hij niet. Hij sloot zijn bericht af met de woorden: “Schend het niet!”
Rusland heeft nog niet officieel gereageerd op de aankondiging van Trump.
Wat speelt er precies?
- Trump claimt dat Rusland en Oekraïne per direct stoppen met aanvallen op elkaars energieinfrastructuur.
- Zelensky zegt niet vooraf te zijn geïnformeerd en wacht op details van de VS.
- Rusland heeft nog niet gereageerd.
- Kort na Trumps aankondiging werd de Russische haven van Rostov aan de Don aangevallen, een knooppunt voor olie- en dieselexport.
- Trump wil goedkopere Russische diesel naar de VS halen, maar dat vereist dat Oekraïne stopt met aanvallen op Russische olie-installaties.
Zelensky: “Laat ons weten wanneer het ingaat”
In een reactie tegenover de Amerikaanse nieuwssite Axios liet Zelensky weten bereid te zijn mee te werken, mits er duidelijkheid komt. “Als Trump dit met Poetin heeft onderhandeld, laat ons dan weten wanneer het staakt-het-vuren ingaat. We zijn er klaar voor en we zullen het accepteren”, zei hij.
Op X schreef Zelensky: “Oekraïne steunt het bestand en het is belangrijk dat ook Rusland dat doet. We wachten op details van Amerikaanse zijde.”
Zelensky benadrukte dat hij over de aankondiging heeft gesproken met Canadees premier Carney, Fins president Stubb en NAVO-secretaris-generaal Rutte.
Al maanden beschietingen op energiedoelen
Rusland en Oekraïne bestoken al maanden elkaars energievoorzieningen. Beide landen hebben daarmee grote schade aangericht aan de infrastructuur van de ander.
Oekraïne richt zich daarbij specifiek op de Russische olie-industrie. Kyiv ziet dat als een effectieve manier om de Russische economie en de oorlogskas te raken. Zelensky heeft eerder laten weten alleen te willen stoppen met die aanvallen als Rusland tegelijkertijd ophoudt met luchtaanvallen op Oekraïns grondgebied.
Dat standpunt stuit op onvrede in Washington, dat graag ziet dat Oekraïne de aanvallen op Russische olie-installaties staakt.
Diesel en Trumps eigen belang
De Amerikaanse president heeft een duidelijk economisch motief. Sinds het begin van de oorlog zijn de dieselprijzen in de Verenigde Staten verdubbeld, iets wat veel Amerikanen voelen aan de pomp.
Trump maakte vrijdag al bekend dat hij met de Russische president Poetin heeft gesproken over de levering van Russische diesel aan de VS. Die deal zou de brandstofprijzen in Amerika moeten drukken.
Daarvoor is het echter wel noodzakelijk dat Oekraïne stopt met aanvallen op Russische olie-installaties en havens. Juist die havens zijn cruciaal voor de export van Russische olie en diesel.
Aanval op Russische haven vlak na aankondiging
De timing is opvallend. Kort nadat Trump zijn bericht plaatste, werd de haven van Rostov aan de Don aangevallen. Die haven is een van de belangrijkste knooppunten voor de Russische olie- en dieselexport.
Het is vooralsnog onduidelijk wie verantwoordelijk is voor de aanval en hoe die zich verhoudt tot het door Trump aangekondigde bestand.
Wat gebeurt er nu?
Alle ogen zijn gericht op Washington. Zelensky heeft duidelijk gemaakt dat Oekraïne klaar is voor een energiebestand, maar wacht op concrete afspraken en een officiële bevestiging van de VS.
Zolang Rusland niets heeft laten horen en de details uitblijven, blijft onduidelijk of het door Trump aangekondigde bestand ook daadwerkelijk van de grond komt. De aanval op de haven van Rostov maakt de situatie er niet eenvoudiger op.
