In het zuidoosten van Turkije maakt angst langzaam plaats voor hoop. De stad Diyarbakir, overwegend Koerdisch en jarenlang geteisterd door geweld, trekt steeds meer bezoekers. Zowel Turken uit andere delen van het land als toeristen uit Europa vinden de weg naar de regio.
Elf jaar geleden werd er in de straten van Diyarbakir nog zwaar gevochten tussen het Turkse leger en de Koerdische PKK. Nu zijn die straten gevuld met toeristen. Het lopende vredesproces tussen de Turkse regering en de PKK geeft de regio nieuwe energie, en de stad wordt actief gepromoot als toeristische bestemming.
Een bezoeker uit Istanbul is er duidelijk over: “Diyarbakir is het Parijs van het Oosten.” Het is een uitspraak die een paar jaar geleden nog ondenkbaar had geleken.
Wat speelt er in Diyarbakir?
- Vredesproces: De Turkse regering en de PKK zijn verwikkeld in vredesonderhandelingen, na een bloedige strijd van ruim veertig jaar waarbij zo’n 40.000 mensen om het leven kwamen.
- Meer toeristen: In de eerste acht maanden van 2026 bezochten al 1,3 miljoen binnen- en buitenlandse toeristen de stad.
- Ambitieus doel: De Turkse autoriteiten mikken op vijf miljoen toeristen in 2032.
- Rijke cultuur: Diyarbakir staat op de Unesco-Werelderfgoedlijst, met onder meer historische stadsmuren en de Hevsel-tuinen.
- Oude wonden: Veel inwoners vragen zich af of het vredesproces ook echt tot blijvende vrede en meer rechten voor Koerden zal leiden.
Een stad gebouwd op een kruispunt van culturen
Diyarbakir heeft een rijke en gelaagde geschiedenis. De stad ligt op een kruispunt van culturen en herbergt religieus erfgoed van verschillende geloofsgemeenschappen. Serdar Baturay, die al 21 jaar werkt in de toerismesector, somt het graag op.
“Er is religieus erfgoed van verschillende geloofsgemeenschappen, maar er zijn ook de historische stadsmuren en de Hevsel-tuinen die op de Unesco-Werelderfgoedlijst staan”, zegt hij. September en oktober zijn de drukste maanden, als het historische centrum volloopt met bezoekers.
Gevechten in 2015 lieten diepe sporen na
In 2015 was Diyarbakir nog het toneel van felle stadsgevechten. Grote delen van wijken werden verwoest en duizenden inwoners sloegen op de vlucht. Die periode laat nog altijd diepe sporen na, bij families die dierbaren verloren en bij mensen die de stad jarenlang meden.
Een vrouw die op straat wordt aangesproken, vertelt dat ze in de stad is geboren maar er al achttien jaar niet meer was geweest. “Ik durfde niet terug te keren tijdens de onrustige jaren”, zegt ze. “Daarom vind ik het nu best spannend.”
Ook Turks-Nederlanders maken de reis. Een vrouw die met haar man Diyarbakir bezoekt, zegt tegen de NOS: “Het is een stad met een rijke historie en dat trekt ons heel erg. We vinden de mensen hier ook heel vriendelijk.” Ze bezocht de stad eerder in 2018, vlak na een zware periode van gevechten. “We voelden ons toen ook al veilig, maar het voelt nu wel vertrouwder.”
Vooroordelen verdwijnen zodra mensen de stad zien
Niet iedereen durft nog te komen. Een winkelier in het historische centrum merkt dat sommige mensen nog altijd aarzelen. “Ze denken dat iedereen hier een wapen bij zich draagt. Zo kennen ze deze plek.”
Maar wie eenmaal komt, verandert snel van gedachten. “Wanneer ze hier komen en het met eigen ogen zien, zeggen ze: ‘Oh, wat is het hier mooi'”, aldus de winkelier.
Reisleider Berkay Ozbilge, die regelmatig een bus vol toeristen begeleidt, herkent dat. “Nadat mensen het nachtleven van Diyarbakir hebben gezien, verdwijnen al die vooroordelen. Net zoals in Istanbul gaat het nachtleven hier gewoon door. Straatverboden en avondklokken, dat ligt allemaal achter ons.”
Blijvende vrede is nog geen zekerheid
Toch is er ook scepsis. De huidige vredesonderhandelingen zijn niet de eerste poging. Eerdere besprekingen liepen op niets uit, en dat weten de inwoners maar al te goed. Velen vragen zich af of de PKK deze keer echt de wapens neerlegt en of de Koerden meer rechten zullen krijgen.
Reisleider Ozbilge erkent die onzekerheid. “Je kunt natuurlijk nooit voor 100 procent zeggen dat iets nooit meer zal gebeuren”, zegt hij. “Maar hopelijk gebeurt het niet.”
Tegelijk is de behoefte aan rust en economische stabiliteit groot. Ondernemers en bewoners snakken naar een toekomst zonder conflict. Het groeiende toerisme geeft hen, voorzichtig, nieuwe hoop.
Kan Diyarbakir uitgroeien tot een echte toeristische trekpleister?
De Turkse autoriteiten geloven er in elk geval in. Het doel van vijf miljoen bezoekers in 2032 is ambitieus, maar de eerste stappen worden gezet. In 2026 bereikte de stad al 1,3 miljoen toeristen in de eerste acht maanden van het jaar.
Of die groei doorzet, hangt voor een groot deel af van de politieke situatie. Een duurzaam vredesakkoord tussen de Turkse staat en de PKK zou de regio definitief op de kaart kunnen zetten. Tot die tijd blijft het voor veel bezoekers een reis met een bijzondere lading, naar een stad die veerkracht toont na jaren van pijn.
