Servië houdt op 25 oktober 2026 vervroegde parlementsverkiezingen. Dat heeft president Aleksandar Vucic bekendgemaakt na het ontbinden van het parlement. Vucic zelf doet mee als kandidaat-premier namens zijn eigen partij.
De Servische president zit momenteel zijn tweede en laatste ambtstermijn uit. De grondwet verbiedt hem een derde termijn als president. Door zich kandidaat te stellen als premier, blijft hij wel aan de macht als zijn partij de verkiezingen wint.
Het is een opvallende politieke zet. Vucic is al jarenlang de dominante figuur in de Servische politiek, eerst als premier en daarna als president. Nu lijkt hij die cirkel rond te willen maken.
Wat speelt er?
- President Vucic heeft het Servische parlement ontbonden
- Op 25 oktober 2026 vinden vervroegde verkiezingen plaats
- Vucic is bezig aan zijn tweede en laatste termijn als president
- Hij wordt door zijn partij voorgedragen als kandidaat-premier
- Als premier heeft hij opnieuw uitvoerende macht in handen
Van presidentspaleis naar premier
Vucic bekleedde tussen 2014 en 2017 al het premierschap, voordat hij president werd. Een terugkeer naar dat ambt zou betekenen dat hij opnieuw directe controle krijgt over de dagelijkse politiek van het land.
Als premier heeft hij meer uitvoerende bevoegdheden dan als president. Critici stellen al jaren dat Vucic als president de facto al de touwtjes in handen had, ver buiten zijn formele bevoegdheden om.
Ontbinding parlement als politieke strategie
Het ontbinden van het parlement en het uitschrijven van vervroegde verkiezingen is in Servië geen ongebruikelijke zet. Vucic en zijn Servische Progressieve Partij (SNS) hebben daar in het verleden vaker gebruik van gemaakt om hun machtspositie te verstevigen.
Door zelf het moment van de verkiezingen te kiezen, probeert een zittende partij vaak een gunstig politiek klimaat te benutten. Of dat dit keer het geval is, moet blijken uit de aanloop naar 25 oktober.
Servië op een politiek kruispunt
Servië staat al geruime tijd onder druk van zowel de Europese Unie als binnenlandse oppositiebewegingen. Eerder dit jaar waren er grootschalige protesten in het land, mede gevoed door onvrede over de democratische situatie en de invloed van Vucics partij op de media en rechtsstaat.
De EU volgt de ontwikkelingen in Servië nauwlettend. Het land is officieel kandidaat-lid, maar de toetredingsonderhandelingen verlopen moeizaam, onder meer vanwege zorgen over persvrijheid en de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht.
Reacties vanuit de oppositie
Oppositiepartijen reageerden kritisch op de aankondiging. Zij zien de stap als een manier voor Vucic om zijn greep op de macht te bestendigen, ondanks de constitutionele beperking op het presidentschap.
Of de oppositie in staat is een geloofwaardig alternatief te bieden, is een van de grote vragen richting de verkiezingen van oktober 2026.
Wat gebeurt er nu?
Nu het parlement is ontbonden, begint formeel de verkiezingscampagne. Alle ogen zijn gericht op de vraag of Vucics partij opnieuw een meerderheid haalt en of hij daadwerkelijk premier wordt.
De uitslag op 25 oktober 2026 bepaalt niet alleen wie Servië regeert, maar ook in welke richting het land zich beweegt: verder naar Brussel, of juist niet.
