Ondanks voorzichtig optimisme over lopende vredesgesprekken in Washington tussen Israël en Libanon, blijft de situatie in Zuid-Libanon gespannen. Israël voerde in 2026 opnieuw een gerichte aanval uit op leden van Hezbollah, terwijl drones boven de kuststad Tyrus voor angst zorgen onder de lokale bevolking. De kloof tussen de onderhandelingstafel en het slagveld lijkt vooralsnog groot.
Israëlische aanval op twee Hezbollah-leden
Het Israëlische leger maakte bekend een gerichte aanval te hebben uitgevoerd op twee gewapende leden van Hezbollah in het zuiden van Libanon. Volgens het leger is daarmee “een concrete dreiging afgewend”. De aanval werd voorgesteld als een defensieve maatregel, niet als een offensieve escalatie.
De Libanese autoriteiten melden echter dat bij een aanval op een voertuig twee mensen om het leven zijn gekomen. Of dit hetzelfde incident betreft als de Israëlische aanval, wordt momenteel nog onderzocht. Eerder was ook al sprake van beschietingen op twee burgervoertuigen nabij de stad Nabatija, waarbij niemand gewond zou zijn geraakt.
Boven de kustplaats Tyrus werden bovendien meerdere Israëlische drones gesignaleerd. Die aanblik wekt grote onrust onder de inwoners, die vrezen dat er nieuwe grootschalige aanvallen op handen zijn.
Vredesgesprekken in Washington: voorzichtige hoop
Parallel aan de gevechten op de grond lopen er in de Amerikaanse hoofdstad Washington intensieve onderhandelingen tussen vertegenwoordigers van Israël en Libanon. Daarbij zou Israël bereid zijn om troepen terug te trekken uit een deel van Zuid-Libanon, al is dit nog niet officieel bevestigd. De gesprekken zijn nog gaande en worden voortgezet.
Een van de kernpunten in de onderhandelingen is de rol die het Libanese leger moet spelen in het zuiden van het land. Uitgelekte informatie wijst erop dat het Libanese leger de taak zou krijgen om Hezbollah uit die gebieden weg te houden. Daartoe zou het leger getraind worden door de Verenigde Staten.
Daarnaast zouden de Amerikanen militairen binnen het Libanese leger screenen op mogelijke banden met Hezbollah. Dit onderdeel van de deal is gevoelig en roept vragen op over de haalbaarheid in de praktijk.
Hezbollah stelt harde voorwaarden
Hezbollah-leider Naim Qassem maakte duidelijk dat zijn beweging slechts zal meewerken met het Libanese leger als het Israëlische leger zich volledig uit Libanon heeft teruggetrokken. Een gedeeltelijke terugtrekking is voor Hezbollah onvoldoende. Dit standpunt maakt de onderhandelingen aanzienlijk complexer.
Israël weigert op zijn beurt een volledige terugtrekking. Premier Netanyahu en minister van Defensie Katz benadrukken vrijwel dagelijks dat Israëlische troepen in het zuiden van Libanon zullen blijven en daar vrijelijk moeten kunnen opereren. Dit is naar verluidt een niet-onderhandelbare eis bij de gesprekken in Washington.
In de praktijk blijkt die bewegingsvrijheid voor Israëlische militairen in Zuid-Libanon echter beperkt. Ze mogen uitsluitend reageren op directe dreigingen van Hezbollah en zijn niet langer bevoegd om preventieve aanvallen uit te voeren, bijvoorbeeld op raketlanceerinstallaties.
De positie van Iran in het conflict
Op de achtergrond speelt Iran een cruciale rol. Hezbollah heeft jarenlange steun genoten van Teheran en beschikt daardoor over militaire capaciteiten die vergelijkbaar zijn met die van een regulier leger. Dit maakt het des te lastiger in te schatten hoeveel invloed het Libanese leger daadwerkelijk op de beweging kan uitoefenen.
Tegelijkertijd voeren de VS en Iran eigen onderhandelingen over het beëindigen van het bredere regionale conflict. Iran stelt als harde voorwaarde dat de gevechten in Libanon worden gestaakt en dat Israël zijn troepen uiteindelijk terugtrekt. Verdere Israëlische aanvallen in Zuid-Libanon kunnen die gesprekken ernstig ondermijnen.
De vraag is dan ook hoeveel druk Iran bereid is uit te oefenen op Hezbollah om zijn militaire macht in te perken. Zolang die druk uitblijft, blijft een duurzame wapenstilstand een fragiele aangelegenheid.
Eerder staakt-het-vuren en nieuwe overeenkomst
Afgelopen week kwamen Israël en Hezbollah overeen een nieuw staakt-het-vuren in te stellen. Dit is opmerkelijk, omdat bij een eerdere overeenkomst tussen Israël en Libanon — in april van dit jaar — Hezbollah buiten de deal werd gehouden, waarna de aanvallen gewoon doorgingen.
De betrokkenheid van Hezbollah bij de huidige overeenkomst is dan ook een wezenlijk verschil. Of dit voldoende is om een blijvende rust te garanderen, hangt sterk af van de bereidheid van alle partijen om zich aan de gemaakte afspraken te houden.
Wat het conflict bepaalt in 2026
De situatie in Libanon wordt mede bepaald door de volgende factoren:
- De mate waarin Hezbollah bereid is samen te werken met het Libanese leger
- De druk die de VS uitoefent op Israël om verdere aanvallen te beperken
- De rol van Iran als voornaamste financier en wapenlevancier van Hezbollah
- De bereidheid van Israël om zich terug te trekken uit bezette gebieden in Zuid-Libanon
- De uitkomst van de onderhandelingen tussen Washington en Teheran
- De capaciteit van het Libanese leger om daadwerkelijk controle te krijgen over het zuiden
Amerikaans belang bij een deal
President Trump speelt een actieve rol in de diplomatieke inspanningen. Hij zou geen genoegen nemen met een voortdurend escalerende strijd in Libanon, zeker nu er kansen liggen voor een bredere deal met Iran. De Amerikaanse druk op Israël lijkt zijn vruchten af te werpen: de grootschalige aanvallen van de afgelopen weken zijn vooralsnog uitgebleven.
De weg naar duurzame vrede is nog lang
Ondanks de relatieve rust in 2026 blijft een structurele oplossing voor het conflict in Libanon ver weg. De tegengestelde eisen van Israël en Hezbollah, de dubbelzinnige rol van Iran en de beperkingen van het Libanese leger maken een definitief vredesakkoord uiterst complex. De komende dagen zullen uitwijzen of de gesprekken in Washington daadwerkelijk tot een doorbraak kunnen leiden.
