Het Canadese kustplaatsje St. Mary’s ademt eindelijk weer frisse lucht. Na meer dan twintig jaar van klachten over een ondraaglijke vislucht wordt de lokale visfabriek eindelijk ontmanteld. Op het hoogtepunt stond er maar liefst 1,25 miljoen liter rottende vissaus opgeslagen.
Inwoners omschrijven de stank als iets wat je nooit vergeet. “Het is de ergste geur die je je kunt voorstellen, maal honderd”, zo laat een bewoner weten. Jarenlang drukten de lokale gemeenschap en activisten voor de sluiting, maar nu is het eindelijk zover.
De ontmanteling van de fabriek markeert het einde van een lang en moeizaam gevecht voor de bewoners van dit kleine kustplaatsje in Canada.
- Meer dan twintig jaar leefden inwoners van St. Mary’s met de stank van rottende vis.
- In de fabriek werd op het hoogtepunt 1,25 miljoen liter vissaus bewaard.
- Na lang aandringen van bewoners en lokale groepen wordt de fabriek nu ontmanteld.
- Inwoners omschrijven de geur als extreem intens en alomtegenwoordig in het dagelijks leven.
Twintig jaar stank in een klein kustplaatsje
St. Mary’s is een bescheiden kustgemeenschap in Canada. Het dorp heeft jarenlang in de schaduw gestaan van de nabijgelegen visfabriek, die een constante en doordringende lucht verspreidde over de woningen, straten en tuinen.
Bewoners konden in de zomermaanden nauwelijks buiten zitten. Ramen openzetten was geen optie, en bezoekers ontvangen werd voor velen een bron van schaamte. De stank drong overal doorheen.
Enorme hoeveelheden vissaus als bron van het probleem
De fabriek was ooit actief als visverwerkingsbedrijf, maar raakte in verval. Op een gegeven moment lag er zo’n 1,25 miljoen liter vissaus opgeslagen in de gebouwen. Die vloeistof, gemaakt van gefermenteerde vis, staat bekend om zijn bijzonder penetrante geur.
Naarmate de opslag toenam en het onderhoud afnam, werd de situatie steeds onhoudbaarder. De vloeistof lekte weg en de geur verspreidde zich verder over het dorp.
Vergelijkbaar met bedorven voedsel, maar vele malen intenser
Vissaus wordt normaal gesproken geproduceerd als smaakmaker in de keuken. Maar in de hoeveelheden die hier lagen opgeslagen, en door het gebrek aan onderhoud, was de geur volgens bewoners nauwelijks te beschrijven. “De ergste geur maal honderd”, aldus een inwoner van St. Mary’s.

Jarenlang aandringen leidde uiteindelijk tot actie
De bewoners van St. Mary’s hebben zich niet zomaar neergelegd bij de situatie. Jaar na jaar klopten zij aan bij lokale bestuurders en bevoegde instanties. Ze vroegen om handhaving, om sluiting en om schoonmaak van het terrein.
Het duurde lang voordat er gehoor werd gegeven aan die oproepen. Maar uiteindelijk is besloten om de fabriek volledig te ontmantelen. Voor veel inwoners voelt dat als een overwinning na een uitputtend gevecht.
Ontmanteling biedt dorp nieuw perspectief
Met de sloop van de fabriek komt er ruimte voor een nieuw begin. Het terrein kan worden gesaneerd en mogelijk een nieuwe bestemming krijgen. Voor de inwoners betekent het vooral dat ze eindelijk weer normaal kunnen leven.
Ramen open, buiten zitten en vrienden ontvangen zonder schaamte. Het zijn alledaagse dingen die de bewoners van St. Mary’s twintig jaar lang niet vanzelfsprekend vonden.
Wat gebeurt er nu met het terrein?
Nu de ontmanteling is begonnen, is de vraag wat er met het vrijgekomen terrein gaat gebeuren. In veel vergelijkbare gevallen volgt er eerst een uitgebreide bodemsanering, voordat het land een nieuwe invulling kan krijgen.
Of de gemeente St. Mary’s al concrete plannen heeft voor de locatie, is vooralsnog niet bekendgemaakt. Inwoners hopen in ieder geval dat de komst van nieuwe activiteiten bijdraagt aan de leefbaarheid van het dorp, dat jarenlang gebukt ging onder de gevolgen van de fabriek.
