EU dreigt klimaattop Antalya te laten mislukken: “Dit komt niet in de buurt van wat nodig is”

Delen

De Europese Unie heeft de klimaattop in het Turkse Antalya op scherp gezet. Vlak voor de stemming over het slotakkoord sprak de EU openlijk zijn afkeuring uit over de voorliggende tekst. Het grootste bezwaar: er staat niets concreets in over het afstappen van fossiele brandstoffen.

De klimaatminister van het Ierse EU-voorzitterschap, Darragh O’Brien, nam het woord tijdens de vergadering. “Deze besluiten komen niet in de buurt van wat er nodig is om klimaatverandering tegen te gaan”, zei hij. “De Europese Unie spreekt zijn sterke bezwaren uit.”

De top in Antalya dreigt daarmee zonder akkoord te eindigen. Meerdere EU-landen, waaronder België en Duitsland, noemden het slotakkoord al onacceptabel nog voordat de vergadering begon. België sprak in de wandelgangen zelfs openlijk van een mislukte top.

Wat speelt er op deze klimaattop?

  • De EU wil een expliciete verwijzing naar een transitie weg van olie, steenkool en gas in de slottekst.
  • Olieproducerende landen zoals Saudi-Arabië verzetten zich daar hard tegen.
  • De top in Antalya is inmiddels officieel de langste klimaattop ooit, gerekend vanaf 12.00 uur Nederlandse tijd.
  • Als minder dan 130 landen aanwezig zijn, mag er volgens het VN-klimaatverdrag geen akkoord meer worden afgehamerd.
  • Eurocommissaris Hoekstra onderhandelt namens de EU, maar is naar eigen zeggen “heel somber”.

Hoekstra: “Eerlijk is eerlijk, ik ben heel somber”

Eurocommissaris Wopke Hoekstra, die namens de EU aan de onderhandelingstafel zit, laat nog een kleine opening voor een akkoord. Maar zijn woorden klinken niet hoopvol. “We hebben een ongelooflijke klimaatcrisis met elkaar te bestrijden”, zei hij tegen de NOS.

“We hebben ongelooflijk hard ons best gedaan. De realiteit is helaas dat dit niet in de buurt van goed genoeg is, niet op het gebied van de wetenschap en niet op het gebied van actie. Dus we gaan nu een volgende vergadering in, maar eerlijk is eerlijk: ik ben heel somber.”

Hoekstra benadrukte dat hij de fossiele industrie niet de grote winnaar van deze top wil laten worden. Een verslechtering ten opzichte van eerdere klimaatafspraken pikt hij niet. Zijn boodschap was duidelijk: “Dan is er geen deal.”

Zakenleiders ondertekenen een belangrijke overeenkomst in een vergaderruimte.
Foto: Werner Pfennig / Pexels

Langste klimaattop ooit, en nog steeds geen akkoord

De top in Antalya is inmiddels historisch, maar niet op de manier die de organisatoren hoopten. Sinds ongeveer 12.00 uur Nederlandse tijd in 2026 is dit officieel de langste klimaattop die ooit is gehouden. De onderhandelingen lijken volledig vastgelopen.

De centrale tegenstelling is duidelijk. Aan de ene kant staan landen, vooral de EU-lidstaten, die stevige afspraken willen over het uitfaseren van fossiele brandstoffen. Aan de andere kant staan olieproducerende landen die dat ten stelligste weigeren.

Voorzitter wijst kritiek van de hand

De Turkse voorzitter van de top lijkt weinig geduld meer te hebben met de criticasters. In een verklaring in de wandelgangen stelde hij dat er nog slechts over kleine details gesproken wordt. Landen die niet willen instemmen, beschouwde hij als een blokkade voor het hele proces van klimaattoppen.

Volgens hem moeten die landen “bij zichzelf te rade gaan”. Daarmee schuift hij de verantwoordelijkheid voor een mislukking door naar de EU en andere ontevreden partijen.

Weglopen is riskant: dit staat er op het spel

Steeds meer delegaties verlaten de zaal, en dat maakt de situatie kritiek. Zodra minder dan twee derde van de landen aanwezig is, circa 130 van de deelnemende staten, mag er onder het VN-klimaatverdrag geen eindbesluit meer worden aangenomen.

Als de top zonder akkoord eindigt, raakt dat het enige mondiale platform waar vrijwel alle landen gezamenlijk werken aan het tegengaan van opwarming van de aarde. Dat maakt de keuze om weg te lopen voor de EU en andere ontevreden blokken uiterst zwaar. Een mislukking heeft gevolgen die ver voorbij Antalya reiken.

Wat gebeurt er nu?

De komende uren zijn beslissend. Er zijn drie scenario’s: landen bereiken alsnog een akkoord, delegaties lopen definitief weg, of de klok tikt door totdat er te weinig landen over zijn om geldig te stemmen.

De EU heeft aangegeven niet te zullen instemmen met een tekst die geen woord rept over fossiele brandstoffen. Of de druk van het Europese blok voldoende is om het tij te keren, moet de komende uren blijken.

Redactie
Redactie
ThemaNieuws.nl brengt dagelijks actueel nieuws over uiteenlopende thema's, geschreven en samengesteld door de redactie.

Net binnen

Lees ook