In tienduizenden Nederlandse woningen zit isolatiemateriaal dat gezondheidsklachten kan veroorzaken. Dat blijkt uit onderzoek van televisieprogramma Zembla. Het gaat om zogenoemd UF-schuim, dat in de spouwmuren van huizen is gespoten. De GGD wil dat er zo snel mogelijk een verbod op het materiaal komt.
Bewoners van woningen met UF-schuim melden uiteenlopende klachten, zoals hoofdpijn, vermoeidheid en luchtwegproblemen. Het schuim kan formaldehyde afgeven, een stof die schadelijk is voor de gezondheid bij langdurige blootstelling.
Het materiaal werd in het verleden veelvuldig gebruikt als goedkope en snelle manier om woningen te isoleren. Nu blijkt dat de gevolgen voor bewoners veel verder reiken dan gedacht.
- Wat is UF-schuim? Ureumformaldehydeschuim, afgekort UF-schuim, is een isolatiemateriaal dat in spouwmuren wordt gespoten.
- Hoeveel woningen? Het schuim is aangetroffen in zeker tienduizenden woningen in Nederland.
- Wat zijn de klachten? Bewoners rapporteren hoofdpijn, vermoeidheid en luchtwegproblemen.
- Wat wil de GGD? De GGD pleit voor een volledig verbod op het gebruik van UF-schuim.
- Wie deed onderzoek? Televisieprogramma Zembla bracht de problematiek aan het licht.
Wat is UF-schuim precies?
UF-schuim staat voor ureumformaldehydeschuim. Het wordt vloeibaar in de spouwmuren gespoten, waarna het uithardt tot isolatieschuim. Het materiaal is relatief goedkoop en werd daardoor op grote schaal toegepast.
Het probleem zit in de afbraak van het schuim. Daarbij kan formaldehyde vrijkomen, een chemische stof die via de lucht in de woning terechtkomt. Langdurige blootstelling aan formaldehyde is schadelijk en kan irritatie aan ogen, neus en keel veroorzaken. In ernstige gevallen zijn er zelfs aanwijzingen voor een verhoogd risico op kanker.
Bewoners al jaren ziek door het schuim
Zembla sprak met meerdere bewoners die al jaren kampen met gezondheidsklachten. Zij leggen een direct verband met het UF-schuim in hun woning. Sommigen geven aan dat de klachten verdwenen nadat het schuim werd verwijderd.
Het verwijderen van het schuim is echter een ingrijpende en kostbare ingreep. In veel gevallen moeten grote delen van de gevel worden opengebroken. Bewoners zitten daardoor vast aan een situatie die ze zelf niet eenvoudig kunnen oplossen.
Verhuurders en corporaties in beeld
Niet alleen particuliere eigenaren hebben te maken met dit probleem. Ook woningcorporaties en verhuurders bezitten woningen waar UF-schuim in de muren zit. Huurders zijn in die gevallen afhankelijk van hun verhuurder om actie te ondernemen.

GGD: verbod is noodzakelijk
De GGD is duidelijk in haar standpunt. Het gebruik van UF-schuim moet wat haar betreft verboden worden. De gezondheidsrisico’s zijn te groot om het materiaal nog langer toe te staan in woningen.
De GGD wijst erop dat de problematiek al langer bekend is, maar dat er tot nu toe te weinig actie is ondernomen. Een verbod zou in elk geval voorkomen dat er nieuwe woningen bij komen met dit schuim in de muren.
Wat zegt de politiek?
Het onderzoek van Zembla legt ook druk op politici om in actie te komen. Of het kabinet concrete stappen gaat zetten naar aanleiding van de uitzending, is op dit moment nog niet duidelijk. De kwestie raakt aan de bredere discussie over veiligheid en kwaliteit van isolatiematerialen in de woningbouw.
In andere landen, waaronder het Verenigd Koninkrijk, is UF-schuim als isolatiemateriaal in woningen al eerder aan banden gelegd vanwege vergelijkbare gezondheidsrisico’s.
Hoe weet je of jouw woning UF-schuim bevat?
Bewoners die willen weten of hun woning UF-schuim bevat, kunnen dit laten onderzoeken. Een bouwtechnische keuring of een specialist op het gebied van binnenluchtkwaliteit kan hierbij helpen. Ook gemeenten en woningcorporaties kunnen in sommige gevallen informatie verstrekken over het type isolatiemateriaal dat in een woning is gebruikt.
Het is ook mogelijk om de luchtkwaliteit in huis te laten meten op de aanwezigheid van formaldehyde. Bij verhoogde waarden is het aan te raden om deskundig advies in te winnen over de vervolgstappen.
Wat gebeurt er nu verder?
De uitzending van Zembla zet het onderwerp opnieuw stevig op de agenda. De verwachting is dat de GGD en andere gezondheidsautoriteiten de komende tijd druk blijven uitoefenen op de overheid om maatregelen te treffen.
Voor de tienduizenden bewoners die nu al wonen in een huis met UF-schuim, blijft de situatie onduidelijk. Zolang er geen landelijk beleid is voor verwijdering of compensatie, zijn zij grotendeels op zichzelf aangewezen.
