Het Openbaar Ministerie (OM) vervolgt Tata Steel strafrechtelijk. Volgens justitie stoot het staalbedrijf in IJmuiden opzettelijk stoffen uit die schadelijk zijn voor de gezondheid van omwonenden. Dit is een grote stap na jaren van klachten, boetes en onderzoek.
Het OM concludeert dat er genoeg bewijs is voor een strafzaak. Het bedrijf wordt beschuldigd van slecht onderhoud van de fabrieken, werken zonder de juiste vergunningen en het achterhouden van informatie over incidenten. Tata Steel heeft laten weten later op de dag met een reactie te komen.
Eerder kreeg het bedrijf al twee keer een miljoenenboete opgelegd. Met deze strafrechtelijke vervolging gaat het OM een stap verder. Tata Steel moet nu voor de strafrechter verschijnen.
Hoe is het zo ver gekomen?
De strafzaak begon met een massa-aangifte in 2021. Advocaat Bénédicte Ficq deed namens 800 omwonenden aangifte tegen het staalbedrijf. Die aangifte was het startpunt van een jarenlang onderzoek.
Het OM liet het onderzoek uitvoeren door de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT). Politie- en milieudiensten hielpen daarbij. Uit het onderzoek kwamen genoeg aanknopingspunten voor een strafrechtelijke vervolging.
De eerste regiezitting staat gepland op 20 november 2026. Dan wordt de aanpak van de zaak verder bepaald.
Wat zijn de beschuldigingen precies?
Het OM richt het onderzoek vooral op de kooksgasfabrieken van Tata Steel. In deze fabrieken wordt steenkool door sterke verhitting omgezet in cokes, een basisproduct voor de staalproductie. Omwonenden klagen al jaren over de uitstoot van deze fabrieken.
De beschuldigingen aan het adres van Tata Steel zijn samengevat:
- Het opzettelijk uitstoten van stoffen die gevaarlijk zijn voor de gezondheid
- Slecht onderhoud van de fabrieken
- Werken zonder de juiste vergunningen
- Het achterhouden van informatie over incidenten
- Uitstoot van stoffen die schadelijk zijn voor mens en milieu
Kooksgasfabrieken al langer in het vizier
De Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied wil al langer de vergunningen van de kooksgasfabrieken intrekken. De reden is de aanhoudende uitstoot van schadelijke stoffen. Omwonenden hebben daar al jarenlang last van.
Tata Steel zei onlangs de kooksgasfabrieken eerder dan gepland te kunnen sluiten. In dat geval zou het bedrijf cokes moeten importeren. Die aankondiging deed Tata voor een Kamerdebat.
In dat debat stemde de Tweede Kamer in met 2 miljard euro overheidssteun voor Tata Steel. Het geld is bedoeld om het bedrijf te helpen verduurzamen.
Worden leidinggevenden ook persoonlijk vervolgd?
Het OM onderzoekt nog of ook individuele leidinggevenden van Tata Steel persoonlijk worden vervolgd. Daar is nog geen beslissing over gevallen. Het onderzoek daarnaar loopt nog.
Advocaat Ficq begrijpt dat dit meer tijd kost. Zij hoopt wel dat menselijke verantwoordelijkheid een grote rol speelt in de zaak. Ficq: “Een bedrijf draait omdat er mensen de leiding hebben en daar beslissingen genomen worden.”
Reactie van advocaat Ficq: “Ongelofelijk belangrijk signaal”
Advocaat Ficq, die de massa-aangifte indiende, is blij met de beslissing van het OM. Ze laat weten al jaren op dit moment te hebben gewacht. “Ik denk dat dit een ongelofelijk belangrijk signaal is richting vervuilers”, zegt Ficq.
De advocaat noemde de beslissing een “krachtige beslissing”. Ze benadrukt dat het signaal verder gaat dan alleen Tata Steel. Andere bedrijven die de regels aan hun laars lappen, moeten hieruit lessen trekken, vindt zij.
Wat betekent dit voor omwonenden?
Voor de 800 omwonenden die aangifte deden, is dit nieuws een belangrijke mijlpaal. Na jaren van wachten komt de zaak nu voor de rechter. De eerste zitting is op 20 november 2026.
Tata Steel heeft nog niet inhoudelijk gereageerd op de beschuldigingen. Het bedrijf beloofde later op de dag met een officiële reactie te komen. Het is afwachten hoe het bedrijf zich in de rechtszaal gaat opstellen.
