Nederland stelt 500 miljoen euro beschikbaar aan militaire steun voor Oekraïne. Het zogeheten ‘wintersteunpakket’ is bestemd voor luchtverdediging en drones. Premier Jetten maakte dat bekend na een ontmoeting met de Oekraïense president Zelensky op het Catshuis in Den Haag.
Zelensky bedankte Nederland en andere bondgenoten voor de steun. Zijn land heeft die steun hard nodig, benadrukte hij. Rusland voert de aanvallen op energiecentrales, bruggen en wegen de laatste tijd namelijk op.
Bovenop het militaire pakket kondigde minister Sjoerdsma van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking in Kyiv aan dat Nederland de komende drie jaar ook 1,2 miljard euro aan niet-militaire steun geeft. Dat geld is onder meer bestemd voor humanitaire hulp, drinkwater en wederopbouw.
Wat speelt er?
- Nederland geeft 500 miljoen euro aan militaire steun, gericht op luchtafweer en drones.
- Daarnaast is er 1,2 miljard euro aan niet-militaire steun beschikbaar over drie jaar.
- 40 miljoen euro gaat dit jaar al naar het Ukraine Energy Support Fund voor herstel van energie-infrastructuur.
- Zelensky bezocht naast premier Jetten ook ministers Yesilgöz en Berendsen, en brengt een bezoek aan koning Willem-Alexander op Paleis Huis ten Bosch.
- Vredesgesprekken worden mogelijk verwacht tussen 6 en 10 november, na de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen.
Jetten: “Rock solid” steun voor Oekraïne
Premier Jetten benadrukte meerdere keren dat de Nederlandse steun onwrikbaar is. “Oekraïne verweert zich al jaren tegen de barbaarse Russische agressie”, zei hij. “Niet alleen voor zichzelf, maar ook voor ons in Europa.”
“U staat niet alleen: uw strijd is onze strijd”, aldus Jetten tijdens de persconferentie. Hij riep ook andere Europese landen op om Oekraïne te blijven steunen.
1,2 miljard voor wederopbouw en humanitaire hulp
De niet-militaire steun van 1,2 miljard euro over drie jaar was al grotendeels gereserveerd. Zo stond er 878 miljoen euro in het coalitieakkoord en werd op Prinsjesdag nog eens 327 miljoen extra aangekondigd.
Het geld gaat naar “de meest urgente noden”, legde Jetten uit. Denk aan humanitaire hulp, drinkwater, energie, wederopbouw en het opruimen van landmijnen. Een aanzienlijk deel van dat geld gaat naar Nederlandse bedrijven die Oekraïne helpen bij de wederopbouw.
“We moeten Nederlandse expertise inzetten waar die het meest nodig is”, aldus de premier.
40 miljoen euro al dit jaar naar energie-infrastructuur
Om Oekraïne door de winter te helpen, maakt Nederland 40 miljoen euro eerder over dan oorspronkelijk gepland. Dat geld gaat naar het Ukraine Energy Support Fund, bestemd voor het herstel van de energie-infrastructuur die door Russische aanvallen zwaar is beschadigd.
Zelensky wees er zelf op dat Rusland zijn aanvallen op energiecentrales de laatste tijd heeft opgevoerd. De vroege overdracht van de miljoenen speelt daar direct op in.
Zelensky op bezoek in Den Haag
Na zijn gesprek met premier Jetten had Zelensky een bredere ontmoeting waarbij ook minister Yesilgöz van Defensie en minister Berendsen van Buitenlandse Zaken aanschoven. Later op de dag bracht hij een bezoek aan koning Willem-Alexander op Paleis Huis ten Bosch.
Tegelijkertijd was minister Sjoerdsma in Kyiv, waar hij de niet-militaire steun aankondigde. Zo vonden de steunmededelingen op twee locaties tegelijk plaats.
Vredesgesprekken mogelijk in november
Zelensky ging ook in op de verwachte vredesonderhandelingen tussen Oekraïne, Rusland en de Verenigde Staten. Die gesprekken zouden mogelijk plaatsvinden in Abu Dhabi, al is er nog geen datum vastgesteld.
De Oekraïense president verwacht dat er na de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen, ergens tussen 6 en 10 november, opnieuw gesproken wordt over een einde aan de oorlog. Europa zit vooralsnog niet aan tafel bij die gesprekken.
Zelensky pleit er nadrukkelijk voor om Europa wel te betrekken. Meer Europese eenheid zou daarbij helpen, zo stelt hij. “Als Europa één stem laat horen, is de kans groter dat het een plek aan de onderhandelingstafel krijgt.”
Wat gebeurt er verder?
Het bezoek van Zelensky aan Den Haag onderstreept het belang dat Nederland hecht aan de steun aan Oekraïne. Of andere Europese landen de oproep van Jetten zullen volgen om meer bij te dragen, is nog niet duidelijk.
De vredesonderhandelingen worden met spanning gevolgd. Of en wanneer die daadwerkelijk van start gaan, en of Europa uiteindelijk een rol krijgt, zal de komende weken moeten blijken.
