Twee prominente leiders van de Indiase Kakkerlakken-beweging zijn veroordeeld tot vijf dagen celstraf. Het gaat om Ashutosh Ranka en Saurav Das, die werden gearresteerd nadat ze tijdens een protest over barricades klommen bij de bekende protestlocatie Jantar Mantar in het centrum van New Delhi.
Volgens de politie begaven de mannen zich daarmee op een plek waar demonstreren verboden is. De drie andere opgepakte leiders werden al eerder vrijgelaten. Ranka en Das blijven voorlopig vastzitten.
De arrestaties leiden tot felle reacties. Oppositieleider Rahul Gandhi noemde de actie op X een “laffe daad” en voegde daaraan toe: “Jantar Mantar is van het Indiase volk. We gaan het terugnemen.”
Wat speelt er?
- Twee leiders van de Kakkerlakken-beweging zijn veroordeeld tot vijf dagen celstraf na een protest in New Delhi.
- Ze werden gearresteerd omdat ze over barricades klommen op een plek waar demonstreren verboden is.
- De beweging protesteert al een week tegen een omstreden herziening van kieslijsten in India.
- Tegenstanders vrezen dat miljoenen mensen, met name moslims, hun stemrecht verliezen.
- Oppositieleider Rahul Gandhi veroordeelt de arrestaties openlijk.
Harde aanpak van protesten zaterdag
Al voor de demonstratie goed en wel begon, greep de politie zaterdag in. Meerdere leiders van de beweging werden ingerekend, nog voordat de eerste betogers zich hadden verzameld. Het plein werd geblokkeerd door politiewagens, uitgerust met installaties voor traangas.
Tegelijkertijd werd het internet in de omgeving grotendeels afgesloten en gingen meer dan veertig metrostations dicht. Bussen werden langs de kant van de weg gezet om demonstranten op te pakken.
Zelfs leiders die per vliegtuig naar Delhi reisden, ontsnapten niet aan de arrestaties. Zij werden aan boord van hun vlucht opgepakt. Volgens de Kakkerlakken-beweging zijn in de afgelopen week in totaal duizenden aanhangers gearresteerd.
Omstreden kieslijsten vormen de aanleiding
De directe aanleiding voor de protesten is een omstreden herziening van de Indiase kieslijsten. Critici stellen dat die herziening ervoor zorgt dat miljoenen Indiërs niet meer kunnen stemmen bij toekomstige verkiezingen.
De demonstranten eisen het vertrek van Gyanesh Kumar, het hoofd van de Indiase kiescommissie. De kiescommissie zelf stelt dat de herziening noodzakelijk is om ongeldige inschrijvingen te schrappen.
Tegenstanders geloven dat niet. Zij zien de maatregel als een gerichte aanval op minderheden, in het bijzonder moslims, en als een poging om toekomstige verkiezingswinst voor de partij van premier Modi veilig te stellen.
Wie zijn de Kakkerlakken?
De Kakkerlakken-beweging ontstond uit een golf van publieke onvrede over het beleid van premier Modi. De beweging begon met protesten voor onderwijshervormingen, nadat een groot examenfraudeschandaal India schokte.
Dat schandaal had dramatische gevolgen. Meer dan twintig studenten pleegden suïcide door de psychische druk die ermee gepaard ging. Duizenden studenten gingen daarop de straat op en eisten het vertrek van de minister van Onderwijs. Die minister is inmiddels afgetreden.
De naam: een belediging die een eretitel werd
De naam ‘Kakkerlakken’ komt voort uit een opmerking van een rechter. Die rechter noemde jongeren zonder opleiding of baan die zich bezighouden met activisme of journalistiek “kakkerlakken en parasieten”.
De protestbeweging pikte die term op en maakte er haar eigen naam van. Het is inmiddels een herkenbaar symbool van verzet geworden tegen de huidige Indiase regering.
Hoe verder in India?
Met de veroordeling van Ranka en Das lijkt de spanning in India voorlopig niet af te nemen. De beweging heeft aangegeven door te gaan met demonstreren, en de oproepen vanuit de oppositie worden luider.
De vraag is hoe premier Modi en zijn regering zullen reageren op de aanhoudende druk. Zolang de kwestie rond de kieslijsten onopgelost blijft, is de kans groot dat de protesten in 2026 doorgaan.
