In Indonesië zijn drie hoge politiefunctionarissen gearresteerd op verdenking van het illegaal afluisteren van president Prabowo Subianto. Ook tal van andere prominente Indonesiërs zouden zijn afgeluisterd, waaronder politici, activisten en zakenlieden. Over het motief van de verdachten is nog niets bekendgemaakt.
Het gaat om de stafchef van de president, het hoofd van de juridische afdeling van de politie en een instructeur bij het nationale politie-opleidingsinstituut. Zij zitten momenteel vast in het detentiecentrum op het hoofdkantoor van de nationale politie.
Justitieminister Mahendra benadrukte dat er vooralsnog geen aanwijzingen zijn dat de drie de nationale veiligheid in gevaar hebben gebracht. Van landverraad is volgens de autoriteiten geen sprake.
Wat speelt er precies?
- Drie hoge politiefunctionarissen worden verdacht van illegaal afluisteren van de Indonesische president en andere prominenten.
- De afluisterpraktijken zouden in 2025 en 2026 hebben plaatsgevonden, na het aantreden van president Prabowo.
- Telefoonnummers werden zonder toestemming op een officiële aftaplijst gezet.
- De verdachten zouden vervolgens opdracht hebben gegeven om bewijsmateriaal te vernietigen.
- Elf telefoons, een tablet en vier usb-sticks zijn in beslag genomen.
- Op de zwaarste aanklacht staat een maximale gevangenisstraf van tien jaar.
Telefoonnummers illegaal op aftaplijst gezet
Volgens het hoofd van de landelijke recherche onderschepten de verdachten communicatie van een breed scala aan personen. Het gaat om “de president, overheidsfunctionarissen, politici, mediafiguren, maatschappelijke leiders, activisten van ngo’s en zakenlieden”.
De drie zouden daarvoor opdrachten hebben gegeven buiten de geldende procedures om. Zo kwamen telefoonnummers zonder enige formele procedure op de officiële aftaplijst van de politie terecht.
Sporen uitgewist: bewijsmateriaal vernietigd
Toen de zaak dreigde uit te komen, grepen de verdachten in. Ze gaven opdracht om de verzamelde communicatiegegevens te verwijderen, zo meldde de landelijke recherche. De politie vermoedt dat dit bedoeld was om bewijsmateriaal te verhullen en sporen van de operatie uit te wissen.
Die poging bleef niet onopgemerkt. Bij de arrestaties namen de autoriteiten elf telefoons, een tablet en vier usb-sticks in beslag. Dit materiaal maakt nu deel uit van het lopende onderzoek.
Geen landverraad, wel zware aanklachten
Justitieminister Mahendra gaf tijdens een persconferentie aan dat onderzoekers geen bewijs hebben gevonden dat de drie staatsgeheimen hebben doorgespeeld aan andere partijen. Dat zou de situatie aanzienlijk ernstiger hebben gemaakt. “Er zijn geen aanwijzingen dat de veiligheid van Indonesië in gevaar is gebracht”, aldus de minister.
Toch staan de verdachten voor stevige aanklachten. De zwaarste betreft het onrechtmatig onderscheppen van niet-openbare elektronische communicatie, waarop een maximale gevangenisstraf van tien jaar staat.
Meerdere overtredingen tegelijk
Naast de afluisterzaak worden de drie ook aangeklaagd voor het wissen van gegevens en andere wettelijke overtredingen. Op die aanklachten staat een maximumstraf van zes jaar cel.
Minister Mahendra bevestigde dat de drie op meerdere gronden tegelijk worden vervolgd. De aanklachten kunnen dus oplopen tot een forse gevangenisstraf.
Afluisterpraktijken begonnen na aantreden Prabowo
De illegale afluisterpraktijken zouden zijn gestart na het aantreden van president Prabowo Subianto. Dat was eind 2024. De operatie liep door tot in 2026, het jaar waarin de zaak aan het licht kwam.
Het is opmerkelijk dat het juist hoge politiefunctionarissen zijn die worden verdacht. Zij hadden toegang tot de officiële systemen waarmee communicatie legaal kan worden onderschept, en maakten daar misbruik van.
Wat gebeurt er nu met de verdachten?
De drie verdachten verblijven momenteel in het detentiecentrum van het nationale politiehoofddkwartier in afwachting van verdere strafrechtelijke stappen. Het onderzoek loopt nog en de autoriteiten willen niets kwijt over het uiteindelijke doel van de afluisteroperatie.
De vraag die vooralsnog onbeantwoord blijft: waarom tapten de drie de president en zoveel andere prominenten af? Die vraag zal centraal staan in het verdere onderzoek en de komende rechtszaak.
