Jaarlijks krijgen tientallen Nederlandse gezinnen een kind met de hulp van een draagmoeder, maar een officiële wettelijke regeling ontbreekt nog altijd. Een nieuwe wet moet daar verandering in brengen, maar rechters zijn niet overtuigd. Daarnaast wil het kabinet gevaarlijke personen na vrijlating nauwlettend in de gaten houden via elektronisch toezicht en zogeheten gebiedsgeboden. Dat plan stuit op weerstand van grote steden.
Beide onderwerpen kwamen uitgebreid aan bod in Nieuwsuur. We zetten de belangrijkste punten op een rij.
Waarom is er nog geen wet voor draagmoederschap?
Naar schatting 30 tot 50 Nederlandse gezinnen per jaar krijgen een kind via een draagmoeder. Toch bestaat er in Nederland geen wettelijk kader dat dit regelt. Afspraken over juridisch ouderschap, gezondheid en verantwoordelijkheden worden nu per situatie vastgelegd, zonder uniforme regels.
Dat gebrek aan duidelijkheid leidt soms tot problemen. Wie is juridisch de ouder van het kind? Wat gebeurt er als er iets misgaat? Die vragen blijven nu te lang onbeantwoord.
Nieuwe wet moet duidelijkheid bieden, maar rechters twijfelen
Het kabinet werkt aan een wet die draagmoederschap officieel regelt. Een belangrijk onderdeel is dat afspraken over juridisch ouderschap al vóór de conceptie worden vastgelegd. Zo moet vooraf duidelijk zijn wie de wettelijke ouder van het kind wordt.
Toch zijn rechters kritisch. Zij plaatsen vraagtekens bij de uitvoerbaarheid en de juridische houdbaarheid van het wetsvoorstel. Wat hun exacte bezwaren zijn, wordt nader toegelicht in de uitzending van Nieuwsuur.
Wat moet je weten over draagmoederschap in Nederland?
- 30 tot 50 gezinnen per jaar krijgen in Nederland een kind via een draagmoeder.
- Er bestaat geen wettelijke regeling voor draagmoederschap in Nederland.
- De nieuwe wet wil afspraken over ouderschap vóór de conceptie vastleggen.
- Rechters uiten kritiek op het huidige wetsvoorstel.
Kabinet wil terroristen na vrijlating strenger controleren
Het kabinet wil gevaarlijke personen, waaronder vrijgelaten terroristen, na hun detentie kunnen onderwerpen aan elektronisch toezicht. Daarnaast is er het plan voor een zogeheten gebiedsgebod: de verplichting om op een bepaalde locatie te blijven, zoals een specifieke straat of wijk.
Het doel is om potentieel gevaarlijke individuen ook na hun vrijlating in de gaten te houden en zo de openbare veiligheid te beschermen.
Grote steden zetten vraagtekens bij het plan
De burgemeesters van Amsterdam, Den Haag, Rotterdam en Utrecht reageren kritisch op de plannen van het kabinet. Zij hebben twijfels over de uitvoerbaarheid en effectiviteit van de maatregel in de praktijk.
Wat hun bezwaren precies zijn en hoe ze dit onderbouwen, wordt besproken in de Nieuwsuur-uitzending.
Hoe pakt het gebiedsgebod uit in het Verenigd Koninkrijk?
In het Verenigd Koninkrijk bestaan vergelijkbare toezichtsmaatregelen al langer. Nieuwsuur kijkt naar de ervaringen daar: werkt het systeem in de praktijk, en wat zijn de nadelen?
De vergelijking met Groot-Brittannië geeft een beeld van wat Nederland te wachten kan staan als de plannen doorgaan.
Wat gebeurt er nu verder?
Zowel de wet op draagmoederschap als de plannen voor het gebiedsgebod zijn nog in ontwikkeling. De kritiek van rechters en burgemeesters maakt duidelijk dat beide dossiers politiek en juridisch nog niet zijn uitgediscussieerd.
De komende tijd zal moeten blijken of het kabinet de bezwaren weet te weerleggen, of dat de plannen worden aangepast.
