Enkele duizenden mensen kwamen vanmiddag samen op de Dam in Amsterdam voor het Nationaal Vredesprotest. Onder de leus “Stop de Oorlogskoorts” demonstreerden ze tegen de toenemende defensie-uitgaven van Nederland. De organisatie spreekt van meer dan 5.000 deelnemers.
Het protest werd georganiseerd door De Nieuwe Vredesbeweging, FNV Young & United en de Landelijke Studentenvakbond (LSVb). Ook Extinction Rebellion en de jongerenorganisaties van Pro, de SP en de Partij voor de Dieren sloten zich aan.
Na afloop van de toespraken en optredens op de Dam trok een groep demonstranten in een mars door de stad. Die eindigde op het Museumplein.
Wat speelt er?
- Duizenden mensen protesteerden in Amsterdam tegen de stijgende defensie-uitgaven van het kabinet.
- Volgens de betogers gaan de investeringen in defensie ten koste van zorg, onderwijs en sociale zekerheid.
- De organisatoren noemen het “een succesvolle eerste demonstratie” met meer dan 5.000 aanwezigen.
- Staatssecretaris Boswijk werkt aan een plan voor een selectieve opkomstplicht, wat nieuw protest heeft opgeroepen.
- Op 20 november 2026 staat een landelijke jeugdstaking gepland tegen de dreigende dienstplicht.
Betogers: “Miljarden naar bewapening onder mom van veiligheid”
De demonstranten zijn het niet eens met wat zij de “huidige koers van militarisering” van Nederland noemen. Ze stellen dat het kabinet met de extra defensie-investeringen geld weghaalt bij de publieke sector.
De organisatie is duidelijk in haar kritiek: “Onder het mom van veiligheid worden miljarden naar bewapening gestuurd.” Daardoor wordt Nederland volgens hen steeds verder meegesleurd in internationale militaire escalatie.
Wat de betogers willen, is een andere koers. Ze roepen het kabinet op te sturen op “vrede, diplomatie, sociale veiligheid en een onafhankelijke Nederlandse vredespolitiek.”
Borden, vlaggen en muziek op de Dam
Op het protestplein waren borden met anti-oorlogsleuzen te zien, naast communistische en Palestijnse vlaggen. Het protest had ook een cultureel programma.
Zangeres Eefje de Visser trad op, net als IJSLAND, een muzikaal project van de artiesten Sef en Abel. Tussendoor werden er toespraken gehouden door vertegenwoordigers van de aangesloten organisaties.
Staatssecretaris Boswijk en de terugkerende dienstplicht
Het protest vindt plaats in een periode waarin de discussie over dienstplicht in Nederland oplaait. Staatssecretaris Boswijk van Defensie maakte recent bekend dat zijn ministerie werkt aan een plan voor een selectieve opkomstplicht.
Dat nieuws viel slecht bij de organisatoren van het protest. Zij zien een verplichte militaire dienst als een directe bedreiging voor jongeren en kondigen verdere actie aan.
Jeugdstaking op 20 november 2026
Als reactie op de plannen rond de dienstplicht kondigde de organisatie vandaag een landelijke jeugdstaking aan. Die staat gepland voor 20 november 2026.
Met de staking willen de organisatoren jongeren mobiliseren tegen wat zij de “dreigende dienstplicht” noemen. Het is de eerste grote vervolgactie na het protest van vandaag.
Wat staat er nog te gebeuren?
De organisatoren omschrijven de demonstratie van vandaag als een eerste stap. Met meer dan 5.000 deelnemers zien ze het als een succesvol begin van een bredere beweging.
De vraag is hoe het kabinet reageert op de groeiende kritiek. Staatssecretaris Boswijk heeft nog niet gereageerd op het protest. De plannen voor de selectieve opkomstplicht worden naar verwachting later dit jaar verder uitgewerkt.
